ନ୍ୟାସନାଲ୍ ଅର୍ବାନ୍ କନ୍କ୍ଲେଭ୍-୨୦୨୬ରେ ସହରୀ ବିକାଶ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ
୨୦୩୬ ସୁଦ୍ଧା ସହରୀକରଣ ହାର ୧୭ରୁ ୪୦ ପ୍ରତିଶତକୁ ବୃଦ୍ଧି ଲକ୍ଷ୍ୟ
୨୬ଟି ଇ-ବସ୍ ସେବାର ଶୁଭାରମ୍ଭ, ଆଉ ୯ଟି ସହରକୁ ସମ୍ପ୍ରସାରିତ ହେବ ଆମ ବସ୍ ସେବା
ଭୁବନେଶ୍ୱର, ୨୪ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬: ୨୦୩୬ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଶା ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ୧୦୦ ବର୍ଷ ପୂରଣ କରିବ। ଏହି ଐତିହାସିକ ମାଇଲଖୁଣ୍ଟ ସୁଦ୍ଧା ରାଜ୍ୟକୁ ୫୦୦ ବିଲିୟନ ଡଲାର ଅର୍ଥନୀତିରେ ପରିଣତ କରିବା ସହ ଏକ ସମୃଦ୍ଧ ଓ ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା ଗଠନ କରିବା ସରକାରଙ୍କ ମୁଖ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ବୋଲି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ମୋହନ ଚରଣ ମାଝୀ କହିଛନ୍ତି।
ଶନିବାର ଭୁବନେଶ୍ୱରଠାରେ ଆୟୋଜିତ ନ୍ୟାସନାଲ୍ ଅର୍ବାନ୍ କନ୍କ୍ଲେଭ୍-୨୦୨୬ରେ ଯୋଗଦେଇ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରାଜ୍ୟର ସହରୀ ବିକାଶ, ଆଧୁନିକ ଭିତ୍ତିଭୂମି ନିର୍ମାଣ, ନିବେଶ ଓ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ ଉନ୍ନତ ମୌଳିକ ସୁବିଧା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଛନ୍ତି।
୨୦୩୬ ସୁଦ୍ଧା ସହରୀକରଣ ହାର ୪୦ ପ୍ରତିଶତ ଲକ୍ଷ୍ୟ
ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି, ବର୍ତ୍ତମାନ ଓଡ଼ିଶାର ସହରୀକରଣ ହାର ପ୍ରାୟ ୧୭ ପ୍ରତିଶତ ରହିଛି। ଏହାକୁ ୨୦୩୬ ସୁଦ୍ଧା ୪୦ ପ୍ରତିଶତକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟ ରହିଛି। ଏଥିପାଇଁ ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ଭିତ୍ତିଭୂମି, ଆଧୁନିକ ସହରୀ ସଂସ୍ଥା ଏବଂ ନାଗରିକଙ୍କ ପାଇଁ ଉନ୍ନତ ସୁବିଧାସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ‘ବିକଶିତ ଭାରତ ୨୦୪୭’ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଏବଂ ‘ପୂର୍ବୋଦୟ’ ନୀତିରୁ ପ୍ରେରଣା ନେଇ ଓଡ଼ିଶା ଦେଶର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଅର୍ଥନୈତିକ ବିକାଶ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବେ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁଛି। ଭବିଷ୍ୟତରେ ସହରୀ ଜନସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧିକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ସହରଗୁଡ଼ିକୁ ସମାବେଶୀ, ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟାସମ୍ପନ୍ନ ଓ ଆଧୁନିକ ସୁବିଧାରେ ସମୃଦ୍ଧ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି।
୨୩ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ
ରାଜ୍ୟରେ ଶିଳ୍ପାୟନ, ବନ୍ଦର ବିକାଶ, ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଓ ସେବା କ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ୟାପକ ନିବେଶ ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଓଡ଼ିଶାକୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୨୩ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାର ନିବେଶ ପ୍ରସ୍ତାବ ମିଳିଥିବା ବେଳେ ୩.୫ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାର ନିବେଶ ସହ ୨୦୦ରୁ ଅଧିକ ଉଦ୍ୟୋଗର ଗ୍ରାଉଣ୍ଡିଂ ହୋଇଛି ବୋଲି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ସୂଚନା ଦେଇଛନ୍ତି।
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଓ ନୀତି ଆୟୋଗଙ୍କ ମାର୍ଗଦର୍ଶନରେ ଭୁବନେଶ୍ୱର-କଟକ-ପୁରୀ-ପାରାଦୀପ ଇକୋନୋମିକ୍ ରିଜିଅନ୍ (BKPPER) ବିକାଶ କରାଯାଉଛି। ଏହାସହ ଭୁବନେଶ୍ୱର ଓ କଟକର ସମ୍ପ୍ରସାରଣ ଏବଂ ନୂତନ ସାଟେଲାଇଟ୍ ଟାଉନ୍ସିପ୍ ଗଠନ ଉପରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ ଚାଲିଛି।
ସହରୀ ପ୍ରଶାସନକୁ ଅଧିକ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ନୂତନ ଭାବେ ୨୮ଟି ବିଜ୍ଞାପିତ ଅଞ୍ଚଳ ପରିଷଦ (NAC), ୭ଟି ପୌରପାଳିକା ଓ ଗୋଟିଏ ମହାନଗର ନିଗମ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଥିବା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି।
ସହରୀ ଗରିବଙ୍କ ପାଇଁ ଆବାସ ଓ ଭିତ୍ତିଭୂମି
ସହରାଞ୍ଚଳର ଜନକଲ୍ୟାଣକାରୀ ଯୋଜନା ସମ୍ପର୍କରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି, ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଆବାସ ଯୋଜନା-ସହର (PMAY-Urban) ଅଧୀନରେ ୧.୫୩ ଲକ୍ଷ ଘର ନିର୍ମାଣ କରାଯାଇଛି। PMAY 2.0 ଅନ୍ତର୍ଗତ ‘PMAY Urban Bandhu’ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପାଇଁ ଆଗାମୀ ୫ ବର୍ଷରେ ୧,୬୧୫ କୋଟି ଟଙ୍କା ମଞ୍ଜୁର କରାଯାଇଛି। ଏହି ଯୋଜନାରେ ଆର୍ଥିକ ଦୁର୍ବଳ ବର୍ଗ (EWS)ର ହିତାଧିକାରୀଙ୍କୁ ଷ୍ଟାମ୍ପ ଡ୍ୟୁଟି ଓ ପଞ୍ଜୀକରଣ ଫି’ରେ ୯୦ ପ୍ରତିଶତ ରିହାତି ଦିଆଯାଉଛି।
ସହରୀ ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ ପାଇଁ ୬,୦୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ବ୍ୟୟର ଯୋଜନା, ୧୧ଟି ସହରରେ ୨୪ ଘଣ୍ଟିଆ ‘ଡ୍ରିଙ୍କ୍ ଫ୍ରମ୍ ଟ୍ୟାପ୍’ ଜଳଯୋଗାଣ ଏବଂ ୧,୬୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ‘ସ୍ୱଚ୍ଛ ଓଡ଼ିଶା ଯୋଜନା’ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଉଛି।
ସଫେଇ କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷା, ସମ୍ମାନ ଓ ସାମାଜିକ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ‘ଗରିମା’ ଯୋଜନାରେ ଆଧୁନିକ ଯନ୍ତ୍ରପାତି, ସୁରକ୍ଷା ସରଞ୍ଜାମ ଓ ଜୀବନ ବୀମା ଭଳି ସୁବିଧା ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି।
‘ଚାଲିବାର ଅଧିକାର’ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ
ନ୍ୟାସନାଲ୍ ଅର୍ବାନ୍ କନ୍କ୍ଲେଭ୍ର ମୁଖ୍ୟ ବିଷୟବସ୍ତୁ ‘ଚାଲିବାର ଅଧିକାର’ (The Right to Walk) ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ କହିଛନ୍ତି, ସହରୀ ପରିବହନ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଫୁଟପାଥ୍, ରାସ୍ତା ପାର୍ ହେବା ପାଇଁ ସୁବିଧାଜନକ କ୍ରସିଂ ଏବଂ ସାଧାରଣ ବ୍ୟବହାର ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ ସ୍ଥାନର ଯୋଜନା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜରୁରୀ।
ରାଜ୍ୟରେ କ୍ୟାପିଟାଲ୍ ରିଜିଅନ୍ ଅର୍ବାନ୍ ଟ୍ରାନ୍ସପୋର୍ଟ (CRUT)ର ଆମ ବସ୍ ନେଟୱାର୍କ ୨୦୧୮ରେ ୨୦୦ଟି ବସ୍ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହା ୭୭୦ଟି ବସ୍ ସହ ୧୩୮ଟି ରୁଟ୍ରେ ୭ଟି ସହରକୁ ସଂଯୋଗ କରୁଛି। ଏହି ସେବାରେ ଦୈନିକ ପ୍ରାୟ ୩.୫ ଲକ୍ଷ ଯାତ୍ରୀ ଯାତାୟାତ କରୁଛନ୍ତି।
୨୬ଟି ଇ-ବସ୍ ସେବା ଆରମ୍ଭ, ଆଉ ୯ଟି ସହରକୁ ସମ୍ପ୍ରସାରଣ
ସହରୀ ପରିବହନକୁ ଅଧିକ ପରିବେଶ ଅନୁକୂଳ ଓ ସୁବିଧାଜନକ କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ PM E-Bus ସେବା ଅଧୀନରେ ୨୬ଟି ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ୍ ବସ୍ ସେବାର ଶୁଭାରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଏହି ସେବାରେ ଆହୁରି ୪୦୦ଟି ଇ-ବସ୍, ୧୦୦ଟି ମିଡି ବସ୍ ଏବଂ ୫୦ଟି ମିନି ଇ-ବସ୍ ଯୋଡ଼ାଯିବାର ଯୋଜନା ରହିଛି।
ନୂତନ ଇ-ବସ୍ ସେବା ଆରମ୍ଭ ହେବା ପରେ ବାରିପଦା, ଅନୁଗୋଳ, ଝାରସୁଗୁଡ଼ା, ବାଲେଶ୍ୱର, ଯାଜପୁର, ରାୟଗଡ଼ା, ଜୟପୁର, ଭଦ୍ରକ ଓ ବଲାଙ୍ଗୀର ସମେତ ଆଉ ୯ଟି ସହରରେ ଆମ ବସ୍ ସେବା ଉପଲବ୍ଧ ହେବ।
ଏଥିସହ ‘ଓଡ଼ିଶା ଯାତ୍ରୀ ଆପ୍’ ମାଧ୍ୟମରେ ଡିଜିଟାଲ୍ ଟିକେଟ୍ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ୯ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ବସ୍ ଯାତ୍ରା ସମ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି। ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଚାଳକମାନେ ବିନା କମିଶନରେ ଶତପ୍ରତିଶତ ଭଡ଼ା ପାଉଥିବା ସହ ପ୍ରାୟ ୧୨ କୋଟି ଟଙ୍କାର ରୋଜଗାର କରିଥିବା ସୂଚନା ଦିଆଯାଇଛି।
ନୂତନ ନଗର ଉନ୍ନୟନ ନୀତିର ଶୁଭାରମ୍ଭ
ଏହି ସମ୍ମିଳନୀ ଅବସରରେ ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ‘ଅଙ୍କୁର ହ୍ୟାଣ୍ଡବୁକ୍’ ଏବଂ ‘ଟାଉନ୍ ପ୍ଲାନିଂ ହ୍ୟାଣ୍ଡବୁକ୍’ର ଉନ୍ମୋଚନ କରିବା ସହ ନୂତନ ନଗର ଉନ୍ନୟନ ନୀତିର ଶୁଭାରମ୍ଭ କରିଥିଲେ।
ଏହି ଅବସରରେ ମୁଖ୍ୟ ଶାସନ ସଚିବ ଅନୁ ଗର୍ଗ ସହରାଞ୍ଚଳରେ ନାଗରିକଙ୍କୁ ନିରାପଦ ଓ ବିଶୁଦ୍ଧ ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଗାଣ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଥିଲେ। ପୁରୀରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ‘ଡ୍ରିଙ୍କ୍ ଫ୍ରମ୍ ଟ୍ୟାପ୍’ ପ୍ରକଳ୍ପ ଏବେ ୧୧ଟି ସହରକୁ ସମ୍ପ୍ରସାରିତ ହୋଇଛି। ଏଥିସହ ରାଜ୍ୟର ୧୧୪ଟି ସହରାଞ୍ଚଳରେ ଘରେ ଘରେ ପାଇପ୍ ଯୋଗେ ବିଶୁଦ୍ଧ ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉଛି।
ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ‘ଜଳସାଥୀ’ମାନଙ୍କୁ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ଜଳର ଗୁଣବତ୍ତା ନିୟମିତ ପରୀକ୍ଷା ଓ ଅନୁଧ୍ୟାନ ପାଇଁ ଭାରତୀୟ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ (IIT)ର ସହଯୋଗ ନିଆଯାଉଛି।
ସହରୀକରଣକୁ ଯୋଜନାବଦ୍ଧ ଭାବେ ଆଗେଇ ନେବା, ଆଧୁନିକ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଗଠନ, ନିବେଶ ବୃଦ୍ଧି ଓ ନାଗରିକଙ୍କ ଜୀବନଧାରଣର ମାନରେ ଉନ୍ନତି ଆଣିବା ଦିଗରେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପଗୁଡ଼ିକ ଓଡ଼ିଶାର ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ବିକାଶ ଲକ୍ଷ୍ୟର ଅଂଶ ବୋଲି ସମ୍ମିଳନୀରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଥିଲା।
